آموزش تحلیل پوششی داده ها یا DEA به همراه پیاده سازی عملی در متلب

آموزش تحلیل پوششی داده ها یا DEA به همراه پیاده سازی عملی در متلب

در مجموعه آموزش عملی تحلیل پوششی داده ها یا DEA، پس از مرور کامل و تشریح مبانی تئوری رویکردهای DEA، پیاده سازی عملی این روش ها در محیط متلب مورد بحث و بررسی قرار گرفته است و برنامه های مربوط به چهار رویکرد مورد بررسی، به صورت کاملا گام به گام در محیط متلب پیاده سازی شده اند. در لابلای مباحث مطرح شده نیز، از نرم افزار اکسل برای مصور سازی و ملموس کردن مباحث و مثال های عملی استفاده شده است.

محاسبه میزان بهره وری (Efficiency) و کارایی (Productivity) یک سازمان، واحد تولیدی، آموزشی و/یا شرکت، در قیاس با مجموعه های مشابه با آن، و تحلیل تصمیم هایی که برای اداره واحدهای در حال بررسی گرفته شده است، یکی از مواردی است که در حوزه های مختلف مدیریتی و مهندسی، قطعا مورد نیاز است. اما غالبا به خاطر وجود عوامل موثر نسبتا زیاد در سیستم های تحت مطالعه، قطعا محاسبه کارایی و بهره وری، کار آسانی نیست.

روش تحلیل پوششی داده ها یا Data Envelopment Analysis (به اختصار DEA) یکی از رویکردهای مطرح شده در نظریه بهره وری است و می تواند برای محاسبات و ارزیابی کارایی واحدهای تصمیم گیری (Decision Making Unit یا DMU ها) مورد استفاده قرار گیرد.

رویکردهای DEA شامل چندین مدل هستند که در جهت تعمیم روش های محاسباتی پایه مربوط به سیستم های تک ورودی و تک خروجی، تعریف شده اند. نخستین و پایه ای ترین مدل DEA، که با نام CCR شناخته می شود، توسط سه نفر به نام ها چارنز (Charnes)، کوپر (Cooper) و رودس (Rhodes) معرفی شده است و مدل های معرفی شده در آینده، با توسعه و تعمیم این روش به دست آمده اند.

در مجموعه آموزش عملی تحلیل پوششی داده ها یا DEA، پس از مرور کامل و تشریح مبانی تئوری رویکردهای DEA، پیاده سازی عملی این روش ها در محیط متلب مورد بحث و بررسی قرار گرفته است و برنامه های مربوط به چهار رویکرد مورد بررسی، به صورت کاملا گام به گام در محیط متلب پیاده سازی شده اند. در لابلای مباحث مطرح شده نیز، از نرم افزار اکسل برای مصور سازی و ملموس کردن مباحث و مثال های عملی استفاده شده است.

 

چهار رویکرد DEA در این مجموعه آموزشی معرفی و پیاده سازی شده اند که اسامی آن ها در ادامه آمده است:

  • ​​​​مدل CCR برای تحلیل پوششی داده ها
  • مدل BCC ورودی محور
  • مدل BCC خروجی محور
  • مدل ​افزایشی یا Additive

مدرس این مجموعه آموزش، دکتر سید مصطفی کلامی هریس (دکترای مهندسی کنترل از دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی) است، و این آموزش نیز، مانند اکثریت آموزش های فرادرس، به صورت تئوری و عملی ارائه شده است تا دانشجویان و دانشپژوهان محترم، در کنار دریافت مبانی نظری و تسلط بر مباحث تئوری، پیاده سازی عملی روش های مطرح شده را، به صورت گام به گام، فرا بگیرند.

مخاطب این آموزش، عموم دانشجویان رشته های مدیریت، تحقیق در عملیات، مهندسی صنایع، علوم اقتصادی و مالی، و سایر رشته های نیازمند برنامه ریزی است، و سعی شده است که آموزش در سطحی ارائه شود که برای اکثریت مخاطبان بالقوه این آموزش، بدون مراجعه به منبع دیگری، قابل استفاده باشد.

 

 

فهرست سرفصل ها و رئوس مطالب مطرح شده در این مجموعه آموزشی، در ادامه آمده است:

  • مفا​​هیم پایه ای ارزیابی عملکرد یا Performance
  • بررسی عملکرد، کارایی و بهره وری یک DMU تک ورودی و تک خروجی
  • محاسبات کارایی و ترسیم سطح کارا (Efficient Frontier) برای سیستم های تک ورودی و تک خروجی
  • پیاده سازی عملی مثال SISO با استفاده از نرم افزار Excel (اکسل)
  • ترسیم خط روند یا Trend برای یک جامعه آماری از DMU ها
  • بررسی سیستم های با چند ورودی و یک خروجی و محاسبه کارایی و بهره وری برای آن ها
  • نحوه ترسیم سطح کارا برای سیستم های چند ورودی و یک خروجی (MISO)
  • بررسی سیستم های با یک ورودی و چند خروجی و محاسبه کارایی و بهره وری برای آن ها
  • نحوه ترسیم سطح کارا برای سیستم های یک ورودی و چند خروجی (SIMO)
  • نحوه محاسبه کارایی و بهره وری در سیستم چند ورودی و چند خروجی (MIMO)
  • تعریف ورودی و خروجی مجازی با ترکیب وزنی
  • بررسی تاثیر وزن ها در کارایی واحد ها (DMU ها)
  • مدل ریاضی برای محاسبه مقادیر بهینه وزن ها برای هر واحد
  • مدل کسری CCR برای محاسبه کارایی و بهره وری
  • تبدیل مدل کسری CCR به مدل برنامه ریزی خطی
  • شکل برداری مدل CCR
  • آشنایی با تابع linprog برای حل مسائل برنامه ریزی خطی با رویکرد سیمپلکی در متلب
  • تعریف تابع هدف و قیود مسأله برنامه ریزی خطی DEA در متلب
  • پیاده سازی برنامه محاسبه کارایی و بهره وری برای یک واحد DMU در متلب
  • محاسبه همزمان کارایی همه واحدهای مورد بررسی
  • ترسیم نتایج به دسته آمده از حل مدل CCR در متلب
  • آشنایی با مدل BCC برای تغییر در مبدأ مختصات ورودی ها یا خروجی ها
  • مدل BCC ورودی محور یا Input Oriented
  • مدل BCC خروجی محور یا Output Oriented
  • بررسی نحوه تاثیر مدل های BCC بر روی نتیجه محاسبات DEA
  • مدل افزایشی یا Additive برای محاسبات بهره وری و کارایی
  • پیاده سازی عملی همه مدل های مطرح شده در متلب
  • محاسبه کارایی با چهار روش مورد بحث و مقایسه آن ها
  • محاسبه حد بالا و پایین کارایی و بهره وری DMU ها
  • بررسی نتایج به دست آمده از چهار روش و نتیجه گیری های نهایی

 

 

برای مشاهده جزئیات و تهیه آموزش تحلیل پوششی داده ها یا DEA به همراه پیاده سازی عملی در متلب به این لینک (+) مراجعه نمایید.

 

0 پاسخ

ارسال یک پاسخ

در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *